Περικλέους Ηλ. Νταλιάνη, Θεολόγου. Ορισμένοι αιρετικοί της Δύσεως και του Πρωτεσταντισμού, αλλά και πολλοί ακατήχητοι ορθόδοξοι χριστιανοί με εκκοσμικευμένο πνεύμα, εκ των οποίων και πολλοί άγαμοι ιερείς, οι οποίοι αρχικά βιάστηκαν να ακολουθήσουν τον άγαμο κλήρο και τώρα το μετάνιωσαν βλέποντας τις δυσκολίες του μοναχισμού, θυμήθηκαν τους γάμους, “κατόπιν εορτής”, ζητώντας ταυτόχρονα από την Εκκλησία, να καταργήσει ουσιαστικά την σύνδεση του μοναχισμού ως προς την Αρχιεροσύνη, επειδή αυτοί έκαναν λάθος επιλογή και ξαφνικά θέλουν γάμους μετά την ιεροσύνη, κάτι το οποίο εκτός του ότι απαγορεύεται είναι και βλασφημία, διότι η Ιεροσύνη είναι ανώτερη ως μυστήριον του γάμου. Επίσης υπάρχουν και έγγαμοι ιερείς οι οποίοι θεωρούν ότι είναι αδικημένοι, διότι δεν μπορούν να γίνουν Επίσκοποι, διότι έχουν γυναίκα και παιδιά. Λησμονούν ότι εάν μπορούσαν να γίνουν έγγαμοι Επίσκοποι, δεν θα έβρισκαν γυναίκα να τους παντρευτεί, ή θα τους εγκατέλειπε αφού θα έβλεπε την εγκράτεια που απαιτεί το επισκοπικό αξίωμα, αλλά επίσης και της επισκοπικής οικογένειας. Τι θα γινόταν για παράδειγμα εάν τους εγκατέλειπε η γυναίκα, ή μοίχευε, ή τα παιδιά του επισκόπου έπεφταν στα ναρκωτικά ή σε βαριά αμαρτήματα και σκανδάλιζαν το ποίμνιο. Ετσι όλοι αυτοί έμμεσα ή άμεσα πολεμούν τον μοναχισμό. Προσφάτως στο διαδύκτιο είδα μια ομιλία ενός κληρικού, ο οποίος υποστηρίζει το έγγαμο των Επισκόπων, αφού παρερμηνεύει τον Απόστολο Παύλο και την Εκκλησιαστική Ιστορία. Του απαντώ εν συντομία, ότι η Εκκλησία σύνδεσε την Αρχιεροσύνη με την τέλεια ζωή του Μεγάλου Αρχιερέως Ιησού Χριστού, της αφιερώσεως και του μοναχισμού, αφού ο Επίσκοπος θα πρέπει να έχει εγκρατή βίο και επίσης καλείται να λειτουργεί σε καθημερινό επίπεδο, σε αντίθεση με τον απλό έγγαμο ιερέα μιας ενορίας, ο οποίος λειτουργεί μία ή λίγες φορές την εβδομάδα. Διότι χρειάζεται και νηστεία και συζυγική εγκράτεια πριν λειτουργήσει ο ιερέας κάτι που ταιριάζει καλύτερα σε μοναχικό βίο. Εδώ καταρχήν δεν βρίσκουν γυναίκα για γάμο οι λαϊκοί και κάποιοι μιλούν για γάμο των επισκόπων. Παραθέτω μέρος της επιστολής. Καλησπέρα σας. Επιτρέψτε μου με όλο το σεβασμό να σας πώ ότι έχετε αρκετά λάθη στην ομιλία σας, διότι αφενός αρνείστε τους ιερούς κανόνες και μπλέκετε τα σκάνδαλα με τον μοναχισμό, τα οποία μάλιστα προξενούν όσοι άγαμοι ζουν ως κοσμικοί και όχι ως μοναχοί.Τι να πούμε για τους έγγαμους, με τις πορνείες, μοιχείες, πολιτικούς γάμους, σύμφωνα συμβίωσης, διαζύγια, μή αγάπη στα παιδιά τους, αιμομιξίες, ακόμη και ομοφυλοφιλία των εγγάμων. Η Έκτη Οικουμενική Σύνοδος, απαγόρευσε την Αρχιεροσύνη στους έγγαμους ιερείς, από τότε και στο εξής, διότι είδε ότι οι Επίσκοποι δεν μπορούσαν να ανταπεξέλθουν μαζί με τις οικογενειακές υποχρεώσεις,συν ότι τα παιδιά τους κληρονομούσαν την περιουσία της Μητρόπολης και αρκετά σκανδάλιζαν με την ζωή τους. Επίσης και “οι επισκοπίνες” πολλές φορές δεν πίστευαν όπως ο Επίσκοπος, ή μοίχευαν κ.λπ, με αποτέλεσμα ο Επίσκοπος να μην μπορεί να διαποιμάνει το ποίμνιό του. Στην πρώτη Εκκλησία ο Επίσκοπος είχε μικρό ποίμνιο, όπως σήμερα οι έγγαμοι πρεσβύτεροι των ενοριών ,οπότε ένας έγγαμος μπορούσε να ανταπεξέλθει στο μικρό του ποίμνιο, όχι όμως και στο μεγάλο ποίμνιο που είχαν μετά οι Επίσκοποι, αφού ο αριθμός των χριστιανών μεγάλωνε. Ολοι σχεδόν οι Προφήτες, ο Ιωάννης ο Πρόδρομος, οι περισσότεροι Απόστολοι, ο ίδιος ο Κύριος, η Θεοτόκος, ο Απόστολος Παύλος είχαν επιλέξει τον τέλειο βίο της αφιερώσεως. Οι μεγαλύτεροι και περισσότεροι Άγιοι της Εκκλησίας μας, ήταν μοναχοί και ασκητές άγαμοι και μάλιστα πολλοί ήταν Επίσκοποι. Και στην πρώτη Εκκλησία οι έγγαμοι επίσκοποι ήταν οι λιγότεροι σε αριθμό μόλις το 1/4 και γιαυτούς ο Απόστολος Παύλος γράφει να έχουν μόνο μία νόμιμη γυνάίκα και όχι πολλές. Δεν λέει δηλαδή “οι επίσκοποι να έχουν γυναίκα”, αλλά “όσοι ήδη είχαν να έχουν μόνο μία γυναίκα”. Πολλοί παρερμηνεύουν εδώ τον Απόστολο Παύλο, ο οποίος ήταν άγαμος Επίσκοπος. Επίσης η έννοια του Επισκόπου εδώ συγχέεται και με του Πρεσβυτέρου, διότι στην αρχή υπήρχε μόνο η έννοια του Επίσκόπου και μετά χειροτονήθηκαν οι Πρεσβύτεροι και οι Διάκονοι για να βοηθούν τον Επίσκοπο. Λέτε επίσης στην ομιλία σας εσφαλμένα ότι ο Απόστολος ορίζει τον γάμο τον Επισκόπων και δεν γνωρίζετε ότι αυτός ήταν άγαμος και επίσης θεωρεί την αφιέρωση και παρθενία στον Θεό, ως ανώτερη από τον γάμο. Αρα εδώ είστε πολύ λάθος. Όντως, ο απόστολος Παύλος συνιστά την αγαμία και παρθενία. Στο έβδομο κεφάλαιο της Α’ προς Κορινθίους επιστολής στον στίχο 7 γράφει: «Θέλω να μείνετε όπως κι εγώ (αφιερωμένος), αλλά καθένας θα κάνει εκείνο που του δόθηκε». Στον στίχο 38 γράφει: «Αυτός ο οποίος ακολουθεί τον έγγαμο βίο καλά κάνει, αλλά εκείνος που μένει άγαμος δηλαδή αφιερωμένος στον Θεό κάνει ακόμη καλύτερα». Πιο κάτω: Λέει στον στίχο 40 για την χήρα γυναίκα: «Μακαριωτέρα δέ εστίν, εάν ούτω μείνη». Θα είναι όμως μακαριωτέρα, εάν μείνει άγαμος μετά την χηρεία της. Και προσθέτει μάλιστα: «…κατά την εμήν γνώμην· δοκώ δε καγώ Πνεύμα Θεού έχειν». Με το «κατά την εμήν γνώμην» θέλει να πει ότι δεν έχει ρητή εντολή από τον Κύριο, αλλά εκφράζει τη δική του γνώμη. Όμως, αμέσως προσθέτει: «Δοκώ δε καγώ Πνεύμα Θεού έχειν». Αρα θεωρεί την αφιέρωση ως προερχόμενη από το Άγιον Πνεύμα.
Στον στίχο 32 και εξής του ιδίου κεφαλαίου γράφει ο απόστολος: «Θέλω δε υμάς αμερίμνους είναι. Ο άγαμος μεριμνά τα του Κυρίου, πώς αρέσει τω Κυρίω. Ο έγγαμος μεριμνά τα του κόσμου, πώς αρέσει τη γυναικί. Η άγαμος μεριμνά τα του Κυρίου, ίνα η αγία και σώματι και πνεύματι. Η έγγαμος μεριμνά τα του κόσμου, πώς αρέσει τω ανδρί». Αρα ο Παύλος ορθά λέει ότι ο έγγαμος μεριμνά τα του κόσμου, ενώ ο αφιερωμένος τα του Θεού, αφού έχει λιγότερες κοσμικές έγνοιες και υποχρεώσεις.
Στον στίχο 7 του ιδίου κεφαλαίου λέει ο απόστολος: «Θέλω γαρ πάντας ανθρώπους είναι ως και εμαυτόν· αλλ’ έκαστος ίδιον χάρισμα έχει εκ Θεού, ος μεν ούτως, ος δε ούτως». Κατά τον απόστολο Παύλο λοιπών, το να εισέλθει κανείς στον γάμο είναι ειδικό χάρισμα, όπως και το να μείνει κανείς εκτός του γάμου, να μείνει δηλαδή στην αγαμία και τον μοναχισμό και την παρθενία, είναι ειδικό χάρισμα. Το θέμα είναι το πώς θα διακρίνει κανείς το χάρισμα που έχει.
Όλοι οι Άγιοι Πατέρες της Εκκλησίας, χωρίς καμιά εξαίρεση, είναι υπέρ της αγαμίας. Δεν υποβιβάζουν τον γάμο, αλλά πάντως δεν τον θεωρούν έτσι όπως τον θεωρούν οι σημερινοί άνθρωποι, που καταβάλλεται δηλαδή προσπάθεια να του δώσουν το νόημα του αυτοσκοπού. Ο γάμος είναι μυστήριο, αλλά είναι κάτι που υπάρχει κατά συγγνώμην και συγκατάβασιν, ένεκα της πτώσεως και της αδυναμίας του ανθρώπου, αφού σύμφωνα με τον Παύλο ο γάμος μας προφυλάσσει και από την πορνεία. Κάπως έτσι οι Πατέρες θεωρούν τον γάμο.
Ο απόστολος Παύλος με αυτά που λέει – «Θέλω γαρ πάντας ανθρώπους είναι ως και εμαυτόν»– είναι μέσα σ’ αυτό το πνεύμα; Από την άλλη πλευρά όμως ομιλεί και περί χαρισμάτων: «αλλ’ έκαστος ίδιον χάρισμα έχει εκ Θεού, ος μεν ούτως, ος δε ούτως». Και ο γάμος χάρισμα είναι όταν γίνεται ορθοδόξος και η παρθενία χάρισμα είναι, όταν κάποιος εφαρμόζει τους μοναχικούς κανόνες. Αυτό έχει μεγάλη σημασία.
Γιατί όμως ο άγαμος βίος, μέσα στο πνεύμα του Αποστόλου Παύλου και των Αγίων Πατέρων, είναι ανώτερος – αν μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε αυτή τη λέξη – από τον έγγαμο βίο;
Διότι ο γάμος, το φαγητό και άλλα παρόμοια έχουν πρόσκαιρη αξία και πρόσκαιρη σημασία. Σαφώς το λέει και ο ίδιος ο Χριστός, και το ξέρουμε και οι ίδιοι, ότι μετά τον θάνατο και μετά την ανάσταση των νεκρών δεν υπάρχει γάμος. Εκεί όλοι θα ζουν ως άγγελοι (Ματθ. 22:30). Αυτός είναι ο λόγος.
Στο κατά Ματθαίον Ευαγγέλιο (19:10-12) οι μαθητές ερωτούν τον Κύριο μας αν είναι σκόπιμο να νυμφευθούν. Και ο Κύριος τους άπαντα: «ου πάντες χωρούση τον λόγον τούτον (της αγαμίας), αλλ’ οις δέδοται. Εισίν γαρ ευνούχοι οίτινες εκ κοιλίας μητρός εγεννήθησαν Ούτως, και εισίν ευνούχοι οίτινες ευνουχίσθησαν υπό των ανθρώπων,και εισίν ευνούχοι οίτινες ευνούχισαν (πνευματικά) εαυτούς δια την βασιλείαν των ουρανών.Ο δυνάμενος χωρείν χωρείτω».Το μοναστικό και ασκητικό ιδεώδες ακολουθεί απλώς τη διδασκαλία και το βίωμα του Κυρίου μας. Στο ευαγγελικό ανάγνωσμα των Αγίων Πάντων, ο Χριστός διδάσκει πάλι την αφοσίωση σε αυτόν με τον αναχωρητισμόν και τον μοναχισμόν, αφού λέει ότι δεν πρέπει να τον αρνηθούμε, ούτε για γυναίκα, ούτε για τα παιδιά, ούτε για για τους γονείς μας, ούτε για άλλο λόγω. Πάνω από όλα και όλους είναι ο Χριστός.
Κυριακή των Αγίων Πάντων, Ευαγγελικό Ανάγνωσμα: Μτθ. ί 32-33, 37-38, ίθ 27-30 (11-06-2023)
Πρωτότυπο Κείμενο
Εἶπεν ὁ Κύριος τοῖς ἑαυτοῦ μαθηταῖς· Πᾶς ὅστις ὁμολογήσει ἐν ἐμοὶ ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων, ὁμολογήσω κἀγὼ ἐν αὐτῷ ἔμπροσθεν τοῦ πατρός μου τοῦ ἐν οὐρανοῖς· ὅστις δ᾿ ἂν ἀρνήσηταί με ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων, ἀρνήσομαι αὐτὸν κἀγὼ ἔμπροσθεν τοῦ πατρός μου τοῦ ἐν οὐρανοῖς. Ὁ φιλῶν πατέρα ἢ μητέρα ὑπὲρ ἐμὲ οὐκ ἔστι μου ἄξιος· καὶ ὁ φιλῶν υἱὸν ἢ θυγατέρα ὑπὲρ ἐμὲ οὐκ ἔστι μου ἄξιος· καὶ ὃς οὐ λαμβάνει τὸν σταυρὸν αὐτοῦ καὶ ἀκολουθεῖ ὀπίσω μου, οὐκ ἔστι μου ἄξιος. Τότε ἀποκριθεὶς ὁ Πέτρος εἶπεν αὐτῷ· ἰδοὺ ἡμεῖς ἀφήκαμεν πάντα καὶ ἠκολουθήσαμέν σοι· τί ἄρα ἔσται ἡμῖν; Ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς· ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι ὑμεῖς οἱ ἀκολουθήσαντές μοι, ἐν τῇ παλιγγενεσίᾳ, ὅταν καθίσῃ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐπὶ θρόνου δόξης αὐτοῦ, καθίσεσθε καὶ ὑμεῖς ἐπὶ δώδεκα θρόνους κρίνοντες τὰς δώδεκα φυλὰς τοῦ Ἰσραήλ. Καὶ πᾶς ὃς ἀφῆκεν οἰκίας ἢ ἀδελφοὺς ἢ ἀδελφὰς ἢ πατέρα ἢ μητέρα ἢ γυναῖκα ἢ τέκνα ἢ ἀγροὺς ἕνεκεν τοῦ ὀνόματός μου, ἑκατονταπλασίονα λήψεται καὶ ζωὴν αἰώνιον κληρονομήσει. Πολλοὶ δὲ ἔσονται πρῶτοι ἔσχατοι καὶ ἔσχατοι πρῶτοι.
Νεοελληνική Απόδοση
Είπε ο Κύριος στους μαθητές Του : «Όποιος ομολογήσει μπροστά στους ανθρώπους ότι ανήκει σ’ εμένα, θα τον αναγνωρίσω κι εγώ για δικόν μου μπροστά στον ουράνιο Πατέρα μου. Όποιος όμως με απαρνηθεί μπροστά στους ανθρώπους, θα τον απαρνηθώ κι εγώ μπροστά στον ουράνιο Πατέρα μου». «Όποιος αγαπάει τον πατέρα του ή τη μάνα του παραπάνω από μένα, δεν είναι άξιος για μαθητής μου. Κι όποιος αγαπάει το γιο του ή τη θυγατέρα του παραπάνω από μένα, δεν είναι άξιος για μαθητής μου. Επίσης όποιος δεν παίρνει το σταυρό του και δε με ακολουθεί, δεν είναι άξιος για μαθητής μου. Μίλησε τότε ο Πέτρος και του είπε: «Να, εμείς αφήσαμε τα πάντα και σε ακολουθήσαμε. Τι θα γίνει μ’ εμάς;» Κι ο Ιησούς τους απάντησε: «Σας βεβαιώνω πως εσείς που με ακολουθήσατε, όταν θα καθίσει ο Υιός του Ανθρώπου στο μεγαλόπρεπο θρόνο του, στον καινούριο κόσμο, θα καθίσετε κι εσείς σε δώδεκα θρόνους, για να κρίνετε τις δώδεκα φυλές του Ισραήλ. Κι όποιος άφησε σπίτια ή αδερφούς ή αδερφές ή πατέρα ή μητέρα ή γυναίκα ή παιδιά ή χωράφια για χάρη μου, θα πάρει εκατό φορές περισσότερα και θα κληρονομήσει την αιώνια ζωή. Πολλοί θα βρεθούν από πρώτοι τελευταίοι, κι άλλοι από τελευταίοι πρώτοι».
Οι Κανόνες της Καρθαγένης (255-419) καθορίζουν: οι κληρικοί όλων των βαθμών «γυναικών απέχεσθαι» («Ήρεσεν, ώστε τους τρεις βαθμούς τούτους, τους συνδέσμω τινί της αγνείας δια της καθιερωσύνης συμπεπλεγμένους (φησί δη επισκόπους, πρεσβυτέρους και διακόνους) ως πρέπει οσίοις επισκώποις και Ιερεύσι Θεού, και λευίταις και υπουργούσι θείοις καθιερώμασιν, εγκρατείς είναι εν πάσιν. Όπως δυνηθώσιν, ό παρά του Θεού απλώς αιτούσιν, επιτυχείν… » (Κανών 3). Αρέσκει ίνα επισκόπους, και πρεσβυτέρους, και διακόνους, και πάντες οι τα ιερά ψηλαφώντες της σωφροσύνης φύλακες, γυναικών απέχωνται». (Καν. 4 ), υποσχόμενοι τούτο κατά την χειροτονίαν (Κανών 25 ή 33). Συνεχίζεται…
0 Σχόλια